Đền Thượng Quỳnh Nghĩa, tọa lạc tại xã Quỳnh Nghĩa, huyện Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An, là một trong những di tích lịch sử văn hóa nổi bật của vùng đất này. Được công nhận là Di tích Lịch sử Văn hóa cấp quốc gia vào năm 1996, đền không chỉ là nơi thờ cúng thần Cao Sơn Cao Các mà còn là một điểm đến không thể bỏ qua đối với những ai yêu thích tìm hiểu về văn hóa và lịch sử vùng miền.
Lễ hội Đền Thượng. Nguồn: Du Lịch
Đền Thượng được xây dựng vào thời Hậu Lê, khoảng thế kỷ XV, và đã trở thành một phần quan trọng trong đời sống văn hóa tinh thần của người dân Quỳnh Lưu. Đây là nơi thờ thần Cao Sơn Cao Các, người được cho là đã giúp đỡ dân làng trong việc chống lại thiên tai và bảo vệ mảnh đất này. Đền Thượng còn gắn liền với các sự kiện lịch sử của vùng, đặc biệt là những cuộc kháng chiến chống giặc ngoại xâm.
Đền Thượng có kiến trúc đặc sắc theo kiểu chữ Tam, với ba tòa: Hạ điện, Trung điện và Thượng điện. Tuy nhiên, nhà Hạ điện đã không còn tồn tại do sự tàn phá của thời gian và chiến tranh. Nhà Trung điện vẫn giữ được vẻ đẹp cổ kính với ba gian, 12 cột trụ chạm nổi hình rồng uốn lượn quanh thân cột. Đặc biệt, nhà Thượng điện (chính tẩm) có cấu trúc hai gian hai hồi, với những họa tiết trang trí hình rồng tinh xảo trên đỉnh nóc.
Cổng đền Thượng. Nguồn: Du Lịch Nghệ An
Đền Thượng không chỉ là nơi thờ tự mà còn là trung tâm tổ chức các lễ hội truyền thống quan trọng của làng Phú Nghĩa Thượng. Các lễ hội như lễ Kỳ phúc, Khai hạ, và Đoan ngọ luôn thu hút sự tham gia của đông đảo người dân. Đặc biệt, cứ 12 năm một lần, dân làng tổ chức lễ kỷ niệm đánh giặc hóp vào ngày Rằm tháng 2 để tưởng nhớ công ơn của Mỹ quận công Trương Đắc Phủ, một vị tướng tài ba của dân tộc.
Trò Lề, một trò lễ đặc sắc trong lễ hội đền Thượng, là một nét văn hóa không thể thiếu. Được biểu diễn trong các dịp lễ hội, trò Lề thể hiện sự sáng tạo và tài năng nghệ thuật của người dân Quỳnh Lưu, góp phần làm phong phú thêm bản sắc văn hóa của khu vực.
Đền Thượng không chỉ thu hút du khách bởi giá trị lịch sử và văn hóa mà còn bởi không gian yên bình, cổ kính. Với những ai muốn tìm hiểu về lịch sử, văn hóa của Nghệ An, hay đơn giản chỉ muốn trải nghiệm không khí lễ hội, Đền Thượng Quỳnh Nghĩa là một điểm đến lý tưởng. Hãy đến và cảm nhận sự linh thiêng, cổ kính của di tích này, để thêm yêu mảnh đất Nghệ An và tìm hiểu thêm về truyền thống văn hóa của người dân nơi đây.
2 ảnh